Instytucja

Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania

Polska Akademia Nauk

ul. Twarda 51/55, 00-818 Warszawa

Stacja Naukowo-Badawcza IGIPZ PAN w Szymbarku

Adres i kontakt

Stacja Naukowo-Badawcza IGiPZ PAN

Szymbark 430, 38-311 Szymbark

(woj. małopolskie)

Tel/fax: 18 3513170

e-mail: igszymbark@poczta.onet.pl

Szymbark 430, 38-311 Szymbark

WWW

 

Kierownik Stacji

dr Witold Bochenek

Lokalizacja Stacji

Stacja położona jest w północno-zachodniej części Beskidu Niskiego. Stacja znajduje sie 4 km od Gorlic i 16 km od Grybowa. Dojazd PKP do Grybowa a następnie PKS lub BUS

drogą krajową 28 (przystanek Szymbark, około 400 m od Stacji Naukowo-Badawczej).

Współrzędne Stacji: 49°37’56”N, 21°7’0”E

Szymbark

Charakterystyka zlewni badawczej ZMŚP

Podstawowym obiektem badawczym jest zlewnia potoku Bystrzanka o powierzchni 13 km2.

Zlewnia położona jest w północno-zachodniej części Beskidu Niskiego, granicząc z Pogórzem Ciężkowickim od północy i Dołami Jasielsko-Sanockimi od wschodu.

Pod względem fizjograficznym jest to teren charakterystycznego w Karpatach przenikania się dwóch typów rzeźby – beskidzkiej i pogórskiej, nawiązujących do litologii i tektoniki podłoża. Ta charakterystyczna dla obszarów górskich cecha wyraźnie odzwierciedlona jest w piętrowości klimatyczno-roślinnej, glebowej, stosunków wodnych i przebiegu procesów morfogenetycznych.

Obszar badań znajduje się w brzeżnej części płaszczowiny magurskiej, silnie zaburzonej tektonicznie, z licznymi uskokami i wtórnie sfałdowanymi warstwami. Najwyższe wzniesienia beskidzkie zbudowane są z piaskowców magurskich (Maślana Góra 753 m n.p.m., Zielona Góra 704 m n.p.m., Jelenia Góra 686 m n.p.m.), podścielonych w przeważającej części przez eoceńskie łupki pstre. Pogórskie garby budują przeważnie piaskowcowo-łupkowe warstwy inoceramowe z synklinami łupków pstrych. Taki układ warstw sprzyja rozwojowi osuwisk, którymi objęta jest znaczna część stoków (30% obszaru zlewni). Deniwelacje w zlewni sięgają 450 m.

Na gliniastych pokrywach zwietrzelinowych, z dużym udziałem frakcji kamienistej, wykształciły się różne typy gleb brunatnych, o składzie mechanicznym glin średnich i ciężkich, często oglejonych. Na terenach osuwiskowych przeważają gleby ilaste, a w dnach dolin gleby aluwialne i aluwialno-deluwialne.

Teren badań znajduje się w przeważającej części w piętrze klimatu umiarkowanie ciepłego, ze średnią roczną temperaturą 7,6°C i roczną sumą opadu 810 mm. Najwyższe wzniesienia, powyżej 600 m n.p.m., znajdują się w piętrze umiarkowanie chłodnym, ze średnią roczną temperaturą poniżej 6,5°C.

 

Program ZMŚP

W badanej zlewni realizowany jest od 1994 roku program pomiarowy ZMŚP dotyczący funkcjonowania środowiska przyrodniczego, zarówno pod względem abiotycznym jak i przyrody ożywionej:

- meteorologia

- zanieczyszczenie powietrza

- chemizm opadów atmosferycznych

- chemizm opadu podkoronowego

- chemizm spływu po pniach

- metale ciężkie i siarka w porostach

- gleby

- chemizm roztworów glebowych

- wody podziemne

- chemizm opadu organicznego

- wody powierzchniowe – rzeki

- flora i roślinność zlewni reprezentatywnej

- struktura i dynamika szaty roślinnej

- uszkodzenia drzew i drzewostanów

- fauna epigeiczna

- pokrycie terenu i użytkowanie ziemi

W Stacji Naukowo-Badawczej w Szymbarku realizowany jest ponadto program specjalistyczny: erozja wodna gleb.