Instytucja:

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

ul. Wieniawskiego 1

61-712 Poznań

Stacja Zintegrowanego Monitoringu Środowiska Przyrodniczego „Różany Strumień”

 

Adres i kontakt:

Stacja Zintegrowanego Monitoringu Środowiska Przyrodniczego „Różany Strumień”

ul. Dzięgielowa 27

61-680 Poznań

tel. (61) 829 63 44

e-mail: rozany@amu.edu.pl

 

Kierownik Stacji:

prof. UAM dr hab. Maciej Major

 

Lokalizacja Stacji:

Współrzędne Stacji: 52°27’51″N 16°56’32″E

 

Zlewnia Różanego Strumienia położona jest w północnej części miasta Poznania, w obrębie mezoregionu Pojezierza Poznańskiego. Poletka badawcze i punkty pomiarowe sąsiadują z Wydziałem Nauk Geograficznych i Geologicznych Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Ryc. 1. Widok na ogródek meteorologiczny na tle Wydziału Nauk Geograficznych i Geologicznych UAM (Kampus UAM Morasko)

Charakterystyka zlewni badawczej ZMŚP:

            Powierzchnia zlewni wynosi 10,1 km2. Jej granice: zachodnia, północna i wschodnia są określone przez naturalną morfologię terenu, natomiast granica południowa została wyznaczona przez nasyp linii kolejowej. Cały obszar zlewni nachylony jest w kierunku doliny Warty. Różany Strumień, lewobrzeżny dopływ Warty o długości 5,7 km jest głównym ciekiem zlewni. Z wyjątkiem Różanego Strumienia sieć cieków występująca na obszarze zlewni ma charakter okresowy. Pod względem ukształtowania terenu, obszar zlewni reprezentuje geoekosystem młodoglacjalny ukształtowany w czasie fazy poznańskiej zlodowacenia bałtyckiego. Rzeźba terenu jest bardzo urozmaicona. W północno-zachodniej części zlewni znajduje się strefa pagórków moreny czołowej w obrębie której wznosi się Góra Moraska o wysokości 154 m n.p.m. – najwyższe wzniesienie Poznania.

            Środowisko przyrodnicze w zlewni Różanego Strumienia charakteryzuje się przekształceniami będącymi rezultatem działalności człowieka. Do najważniejszych problemów środowiskowych istniejących na omawianym obszarze należy zaliczyć: zagrożenie związane z zanieczyszczeniem wód podziemnych i powierzchniowych na skutek nieuporządkowanej gospodarki wodno-ściekowej.

            W strukturze użytkowania terenu zlewni Różanego Strumienia dominują obszary użytkowano rolniczo. Znaczący udział mają również tereny zurbanizowane, które występują w centralnej części zlewni. Obszar zlewni Różanego Strumienia pozbawiony jest ekosystemów naturalnych, które wyparte zostały w przeszłości przez siedliska antropogeniczne. Niewątpliwie duże znaczenie w tym procesie miał fakt rozwoju zabudowy mieszkaniowej i usługowej, których funkcjonowanie w istotny sposób wpłynęło na ograniczenie różnorodności biologicznej, przekształcenia w składzie gatunkowym szaty roślinnej, zwierząt oraz obniżenie jakości gleb. Rozwój zabudowy mieszkaniowej przyczynia się również do fragmentaryzacji kompleksów leśnych i korytarza ekologicznego Różanego Strumienia oraz zmiany warunków zasilania Różanego Strumienia.

Program ZMŚP:

            Na obszarze zlewni badawczej od 2014 roku realizowane są badania pilotażowe oraz trwają przygotowania do uruchomienia programów pomiarowych ZMŚP:

  • meteorologia,
  • zanieczyszczenia powietrza,
  • chemizm opadów atmosferycznych,
  • chemizm opadu podkoronowego,
  • chemizm opadu organicznego,
  • gleby,
  • wody podziemne,
  • wody powierzchniowe – rzeki,
  • metale ciężkie i siarka w porostach,
  •  monitoring biologiczny.